ana sayfa    tıp, sağlık, güzellik    cinsel sağlık

frengi, treponema pallidum adı verilen bir bakterinin (mikrop) sebep olduğu cinsel yolla bulaşan bir hastalıktır. tedavi edilmediği takdirde, bu bakteri, vakit içinde vücuda yayılarak pekçok organda hasara sebep olur.


frenginin yaygınlığı nedir?

frengi, en sık rastlanılan cinsel yolla bulaşan hastalıklardan biridir. 1995 yılı dünya sağlık teşkilatı tahminlerine göre her yıl yaklaşık 12 milyon kişi hastalığa yakalanmaktadır. hastalık en sık güney ve güneydoğu asya da görülmektedir. son yıllarda sovyetler birliği nin dağılmasından sonra ortaya çıkan bağımsızlıklarını yeni kazanmış devletler de de hastalığın giderek arttığı bildirilmektedir.


frenginin ilk belirtileri ne vakit ortaya çıkar?

hastalık; penis, vajina, anüs (makat) ya da ağız yolu ile bulaşır. mikrobun sağlam kişiye bulaşmasından sonra ilk belirtiler 10 gün ile 3 ay içinde ortaya çıkar. hastalıkta bir veya daha fazla sayıda, üstü açık, bir santimetre boyutlarında , sert, ağrısız "şankır" adı verilen yaralar oluşur. bu yaralar, genelde bakterinin ilk bulaştığı cinsel organlar çevresinde oluşur. mikrop daha sonra kan yolu ile tüm vücuda yayılır. kasık ve boyun lenf bezleri şişebilir.


frengi şankırı ne vakit ortadan kalkar?

ister tedavi edilsin, ister edilmesin frengi şankırı, birkaç hafta içinde kendiliğinden kaybolur. tedavi görmeden yaraların iyileşmesi hastalığın iyileşmesi anlamına gelmez. bu devrede tedavi edilmeyen hastalarda hastalık ilerler.


frengi, şankır döneminde tedavi edilmez ise ne olur?

hastalık şankır döneminde tedavi edilmez ise, yaraların ortaya çıkışından başlayarak 3-6 hafta içinde, ellerde, ayaklarda ve vücudun diğer kısımlarında kırmızılıklar (döküntüler) oluşur. bu kırmızılıkların olduğu bölgelerde de bakteri bulunmaktadır. bakteri, fiziksel temas neticesi, bu bölgelerdeki yara, sıyrık gibi kısımlardan sağlam kişiye bulaşabilir. döküntüler genellikle birkaç hafta ya da ay sonra kendiliğinden ortadan kalkar. döküntüleri ile birlikte; hafif ateş, yorgunluk, baş ağrısı, boğaz ağrısı gibi belirtiler de bulunabilir. tedavi edilmeyen vakalarda dahi, bu belitiler kendiliğinden kaybolabilir. frenginin ikinci dönemi olarak bilinen bu dönem 1-2 yıl devam edebilir.


frengi, döküntü döneminde de tedavi edilmez ise ne olur?

gerek birinci, gerekse ikinci dönemde tedavi edilmeyen frengi vakalarının üçte birinde, hastalık uzunca bir müddet sessiz kaldıktan sonra daha ileri bir döneme gider. bakteri kalp, gözler, beyin, sinir sistemi, kemikler, eklemler başta olmak üzere vücudun pekçok yerinde hasarlara sebep olur. bunun neticesi ruhsal bozukluklar, körlük, felçler ve ölüm meydana gelir.


frengi hamile kadından bebeğine bulaşır mı?

tedavi edilmeyen frengili hamile kadından, bakteri, gebelik anında bebeğe bulaşabilir. bulaşım riski %70 dolayındadır. bu gebelerin ise yaklaşık %25 i, ölü doğum ya da erken dönem bebek ölümü sebebi ile çocuklarını kaybederler.


frengi kan nakli ile de geçer mi?

hastalık mikrobu kanda da bulunduğundan kan donörlerinde frengi testi yapılır. test neticesi hastalık bulunduğu anlaşılırsa kan başkalarına verilmez. kontrolsüz kan nakli ile hastalık sağlam kişiye bulaşabilir.


frengi tanısı basit midir?

frenginin ilk belirtileri diğer bazı hastalıklarda da bulunabilir. dolayısıyla hastalık tanısı yalnızca doktor tarafından konulabilir. doktor yaralardan alacağı örnekte mikroskop altında bakteriyi görebilir. bunun yanısıra tanı koymaya yardımcı kan testleri de vardır. ancak, ilk 3 ay testlerin yalancı olumsuz netice (mikrobu taşıdığı halde olumsuz netice çıkması) verebileceği de akılda tutulmalıdır.


frenginin tedavisi var mıdır?

frengi genellikle penisilin tedavisi ile basitçe iyileşir. penisilin dozu ve uygulama biçimi doktor tarafından belirleneceğinden, cinsel organları çevresinde frengi şankırı olanlar kendi kendilerine ilaç kullanmamalıdır. tedavinin başlangıcından genellikle 24 saat sonra bulaştırıcılık kaybolur.
hekim tavsiyesi olmadan ilaç kullanmayınız!
cinsel yolla bulaşan hastalık belirtilerinden kuşkulandığınızda doktora başvurunuz.
eşinizin de muayene ve gerekirse tedavisini yaptırınız.
daha önce frengi geçirmiş, ya da o anda şankır belirtileri olan bir kişi iseniz kan bağışında bulunmayınız. sağlık personelini bu konuda uyarınız.
frengiden nasıl korunulur?
cinsel ilişkide kondom kullanınız.
cinsel eş sayısının artmasının, hastalık bulaşma riskini de arttırdığını unutmayınız.
hastalık belirtisi olmadan da bulaşma olabileceğini unutmayınız.
alkol ve uyuşturucunun doğru ve sağlıklı düşünmeyi engelleyerek, cinsel ilişki sırasında negatif davranışlara neden olabileceğini belleğinizden çıkarmayınız.
size nakledilecek kanda lazım testlerin yapılıp yapılmadığını sorunuz.
hamile iseniz, doğum öncesi dönemde tertipli sağlık kotrollerinizi yaptırınız.